| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شماره‌ها | 3,258 |
| تعداد مقالات | 36,005 |
| تعداد مشاهده مقاله | 55,034,684 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 94,067,602 |
ارزیابی و رتبه‌بندی توسعه منابع توان کششی در نظام تولید برنج شهرستان‌های استان گیلان با استفاده از مدل ترکیبی FAHP–TOPSIS | ||
| تحقیقات سامانه‌ها و مکانیزاسیون کشاورزی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 26 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/amsr.2026.373040.1544 | ||
| نویسندگان | ||
| روح اله یوسفی* 1؛ محمد یونسی الموتی2 | ||
| 1استادیار پژوهشی، موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران. | ||
| 2مرکز آموزش عالی امام خمینی (ره)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران. | ||
| چکیده | ||
| توسعه منابع توان کششی در بهره‌وری نظام تولید برنج نقش مهمی دارد. این پژوهش با هدف ارزیابی و رتبه‌بندی 17 شهرستان استان گیلان از نظر توسعه منابع توان کششی با مدل ترکیبی FAHP–TOPSIS انجام شد. چهار معیار اصلی شامل کفایت منابع توان کششی، روند توسعه منابع توان کششی، ساختار و توازن منابع توان کششی و بهره‌وری، ساختار تولید و قابلیت مکانیزاسیون در قالب 12 زیرمعیار بررسی شدند. وزن معیارها و زیرمعیارها با فرایند تحلیل سلسله‌مراتبی فازی (FAHP) تعیین و شهرستان‌ها با روش TOPSIS رتبه‌بندی شدند. برای ارزیابی پایداری نتایج، تغییر مستقل وزن چهار معیار اصلی در ۲۴ سناریو و تغییر هم‌زمان وزن دو زیرمعیار در ۷۹۲ سناریو، با دامنه‌های 10±، 20± و 30± درصد بررسی شد. همچنین، نتایج با روش VIKOR اعتبارسنجی و حساسیت آن نسبت به پنج مقدار پارامتر مصالحه ارزیابی شد. معیار کفایت منابع توان کششی با وزن 523/0 بیشترین اهمیت را داشت. بر اساس نتایج TOPSIS، شهرستان آستانه‌اشرفیه با ضریب نزدیکی 8119/0 در رتبه نخست و سطح بسیار مطلوب و رشت با ضریب نزدیکی 1982/0 در رتبه هفدهم و سطح ضعیف قرار گرفتند. آستانه اشرفیه در تمامی سناریوهای حساسیت وزن و مقادیر بررسی‌شده پارامتر مصالحه VIKOR جایگاه نخست را حفظ کرد؛ اما رتبه برخی شهرستان‌ها تغییر یافت. ضریب همبستگی رتبه‌ای اسپیرمن بین TOPSIS و VIKOR برابر با ۰٫۸۴۳۱ بود. یافته‌ها نشان داد که رتبه‌بندی توسعه منابع توان کششی، به‌ویژه برای شهرستان‌های میانی، به وزن شاخص‌ها و روش تصمیم‌گیری حساس است. این نتایج می‌تواند به اولویت‌بندی منطقه‌ای و تخصیص هدفمند منابع مکانیزاسیون برنج کمک کند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| تحلیل حساسیت؛ تراکتور؛ تیلر؛ نسبت سازگاری | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Assessment and Ranking of Traction Power Resource Development in Rice Production Systems of Guilan Province Using an Integrated FAHP–TOPSIS Model | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Roohollah Yousefi1؛ Mohammad Younesi Alamouti2 | ||
| 1Research Assistant Professor, Rice Research Institute of Iran, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Rasht, Iran. | ||
| 2Imam Khomeini Higher Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Karaj, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Traction power resources play a role in improving the productivity of rice production systems. This study evaluated and ranked 17 counties in Guilan Province, Iran, in terms of traction power resource development using an integrated FAHP–TOPSIS model. Four main criteria—traction power resource adequacy, development trends, resource structure and balance, and productivity, production structure, and mechanization potential—were evaluated through 12 sub-criteria. Criteria and sub-criteria weights were determined using the Fuzzy Analytic Hierarchy Process (FAHP), and counties were ranked using TOPSIS. To assess ranking stability, sensitivity analyses examined 24 scenarios involving independent changes in four main criteria weights and 792 scenarios involving simultaneous changes in two sub-criteria weights, at ±10%, ±20%, and ±30%. Rankings were validated using VIKOR, with sensitivity assessed at five compromise parameter values. Traction power resource adequacy was the most important criterion, with a weight of 0.523. According to TOPSIS, Astaneh-ye Ashrafiyeh ranked first, with a closeness coefficient of 0.8119 and a very favorable development level, while Rasht ranked 17th, with a coefficient of 0.1982 and a weak development level. Astaneh-ye Ashrafiyeh maintained first position across all weight sensitivity scenarios and examined VIKOR compromise parameter values, although some counties changed ranks. The Spearman rank correlation coefficient between TOPSIS and VIKOR was 0.8431. The findings indicate that traction power resource development rankings, particularly among middle-ranked counties, are sensitive to criteria weights and decision-making methods. These results can support regional prioritization and allocation of rice mechanization resources, thereby improving the evidence base for county-specific mechanization planning and investment. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Consistency Ratio (CR), Sensitivity Analysis, Tiller, Tractor | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||