| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شماره‌ها | 3,257 |
| تعداد مقالات | 35,992 |
| تعداد مشاهده مقاله | 54,970,549 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 93,983,030 |
ارزیابی پراسنجه‌های جمعیت زنبور(Hymenoptera: Braconidae) Aphidius matricariae روی شته یولاف Rhopalosiphum padi (Hemiptera: Aphididae) در دمای ۲۰ درجه سلسیوس | ||
| آفات و بیماری های گیاهی | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 22 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: حشره شناسی کشاورزی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/jaep.2026.374432.1587 | ||
| نویسندگان | ||
| نرجس کریمی1؛ شهرام شاهرخی خانقاه* 2؛ شیما رحمانی3؛ یعقوب فتحی پور4 | ||
| 1دانشگاه ازاد علوم تحقیقات | ||
| 2Iranian Research Institute of Plant Protection, Agricultural Research, Education and Extension Organization | ||
| 3دانشگاه آزاد واحد علوم تحقیقات | ||
| 43- گروه حشره‌شناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| شته یولاف (Rhopalosiphum padi) از آفات مهم غلات و ناقل ویروس کوتولگی زرد جو است. زنبور پارازیتوئید Aphidius matricariae به‌عنوان یکی از عوامل مؤثر مهار زیستی این آفت شناخته می‌شود، اما بهره‌برداری از آن نیازمند توسعه روش‌های بهینه پرورش انبوه است. این پژوهش با هدف بررسی ویژگی‌های زیستی و پراسنجه‌های جمعیتی A. matricariae روی R. padi در دمای 0.5 ± 20 درجه سلسیوس و تعیین نرخ برداشت برای بهینه‌سازی تولید انبوه این پارازیتوئید انجام شد. پراسنجه‌های جمعیتی و شاخص‌های نرخ برداشت پایدار A. matricariae بر اساس جداول زندگی سنی حاصل از داده‌های بقا و باروری تعیین گردید. نتایج نشان داد که دوره رشد مراحل نابالغ A. matricariae به طور متوسط 90/14 روز و طول عمر ماده‌های بالغ 27/14 روز بود. میانگین باروری زنبور، تعداد 75/163 تخم به ازای هر ماده برآورد شد. نرخ خالص تولیدمثل (R0) برابر با 4/161 دختر به ازای هر ماده در هر نسل و نرخ ذاتی افزایش جمعیت (rm) برابر با 3511/0 در روز بود. زمان دو برابر شدن جمعیت 971/1 روز محاسبه شد که بیانگر ظرفیت بالای رشد جمعیت این گونه است. تحلیل نرخ برداشت نشان داد که می‌توان بخش قابل توجهی از جمعیت را بدون به خطر انداختن پایداری کلنی برداشت کرد. این یافته‌ها بیانگر توان زیستی و جمعیتی مطلوب A. matricariae روی R. padi در دمای ۲۰ درجه سلسیوس است و اهمیت کاربرد نرخ برداشت را برای بهینه‌سازی تولید انبوه آن خاطر نشان می کند اما برای کاربرد نتایج در بهبود برنامه‌های رهاسازی تقویتی در مهار زیستی شته یولاف پژوهش بیشتری پیشنهاد می‌شود. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| زنبور پارازیتوئیدAphidius matricariae؛ شته یولاف؛ جمعیت نگاری؛ پرورش انبوه؛ تحلیل نرخ برداشت | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Demographic Assessment of Aphidius matricariae (Hymenoptera: Braconidae) on Rhopalosiphum padi (Hemiptera: Aphididae) at 20°C | ||
| نویسندگان [English] | ||
| narges karimi1؛ Shahram Shahrokhi Khanegah2؛ Shima Rahmani3؛ Yaghoub Fathipour4 | ||
| 1Department of Plant Protection, Science and Research Campus, Islamic Azad University, Tehran, Iran. | ||
| 2موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور | ||
| 3Department of Plant Protection, Science and Research Campus, Islamic Azad University, Tehran, Iran. | ||
| 4Department of Entomology, Faculty of Agriculture, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran | ||
| چکیده [English] | ||
| The bird cherry-oat aphid (Rhopalosiphum padi) is a major pest of cereals and a vector of barley yellow dwarf virus. The parasitoid wasp Aphidius matricariae is recognized as an effective biological control agent of this pest, but its utilization requires the development of optimal mass-rearing methods. This study investigated the biological characteristics and population parameters of A. matricariae on R. padi at 20 ± 0.5 °C and evaluated the harvest rate function for optimizing the mass production of this parasitoid. To assess the mass-production potential of A. matricariae, its population parameters and stable harvest rate indices were determined based on age-specific life tables derived from survival and fecundity data of the parasitoid. The results showed that the immature developmental period of A. matricariae averaged 14.90 days, and the longevity of adult females was 14.27 days. The mean lifetime fecundity was estimated at 163.75 eggs per female. The net reproductive rate (R0) was 161.4 daughters per female per generation, and the intrinsic rate of increase (rm) was 0.3511 per day. In addition, the population doubling time was 1.971 days. Harvest rate analysis showed that a portion of the population can be harvested without jeopardizing colony stability. These findings indicate the biotic potential of A. matricariae on R. padi at 20 ± 0.5 °C and suggest applying the harvest rate framework to optimize mass production for A. matricariae. Further information is required to apply the results in the biological control of the bird cherry-oat aphid using A. matricariae. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Aphidius matricariae, Rhopalosiphum padi, Demography, Mass rearing, Harvest-rate analysis | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 11 |
||