| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شمارهها | 3,242 |
| تعداد مقالات | 35,855 |
| تعداد مشاهده مقاله | 54,150,631 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 93,342,715 |
اثر زمان برداشت بر صفات رشدی، عملکرد و تجمع اینولین در سه رقم کاسنی ریشهای (.Cichorium intybus L) | ||
| چغندرقند | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 01 مهر 1405 | ||
| نوع مقاله: کامل علمی - پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/jsb.2026.372442.1404 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد کافی* 1؛ نازنین میری2؛ علی معصومی3؛ جواد رضایی3 | ||
| 1گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد | ||
| 2گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، | ||
| 3مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی، مشهد، ایران | ||
| چکیده | ||
| کاسنی ریشهای (چیکوری) منبع غنی از اینولین است. با توجه به ارزش اقتصادی بالای اینولین، تعیین ارقام با عملکرد مطلوب و تاریخ برداشت بهینه ضروری است. این پژوهش در مزرعه مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی (دشت مشهد) در سال زراعی ۱۴۰۴، بهصورت کرتهای خردشده بر پایه بلوکهای کامل تصادفی، ارقام کرومیت، اورچیز و سلنیت (بهعنوان کرت اصلی) و پنج تاریخ برداشت (بهعنوان کرت فرعی شامل اول و ۱۵ مهر، اول و ۱۵ آبان، اول آذر) را مورد ارزیابی قرار داد. صفات مورد ارزیابی شامل درصد ماده خشک ریشه، عملکرد اینولین (با در نظر گرفتن روشهای آمادهسازی نمونه)، شاخص برداشت، طول ریشه، قطر ریشه، نشت الکترولیت برگ بود. ماتریس همبستگی بین صفات رسم گردید و بهمنظور بررسی الگوی شباهت بین تیمارها، از تجزیه خوشهای سلسلهمراتبی بر پایه فاصله اقلیدسی و روش اتصال کامل استفاده و نتایج در قالب نقشه حرارتی ارائه شد. نتایج حاکی از آن است که درصد ماده خشک ریشه با پیشرفت فصل رشد افزایش یافت، بهطوری که بیشترین مقادیر در برداشتهای چهارم (۱۵ آبان) و پنجم (اول آذر) مشاهده شد و تفاوت آماری معنیداری بین این دو زمان برداشت وجود نداشت. عملکرد اینولین نیز روند مشابهی را دنبال کرد. بیشترین عملکرد اینولین در نمونههای هواخشک و آونخشک در برداشت پنجم (اول آذر) و در نمونههای تر در برداشت چهارم و پنجم (بهترتیب 15 آبان و اول آذر) بهدست آمد. شاخص برداشت در برداشت پنجم (۹۲ درصد) به حداکثر مقدار خود رسید، در حالی که طول ریشه الگوهای متفاوتی را نشان داد و بیشترین آن در رقم کرومیت در برداشت ۱۵ آبان بود. نشت الکترولیت برگ با تأخیر در برداشت افزایش یافت و بیشترین میزان آن در رقم کرومیت در برداشتهای چهارم و پنجم مشاهده شد. تجزیه خوشهای سلسلهمراتبی نشان داد که عملکرد ریشه، شاخص برداشت و عملکرد اینولین در یک خوشه قرار گرفتند که بیانگر شباهت الگوی پاسخ این صفات در بین تیمارهای مورد بررسی است. همچنین، همبستگی قوی بین این صفات مشاهده شد که میتواند نشاندهنده ارتباط نزدیک آنها باشد. در مجموع، نتایج پژوهش نشان داد که تفاوت در تیمارهای مورد بررسی بر عملکرد ریشه، شاخص برداشت و تجمع اینولین تأثیرگذار بوده و بهینهسازی این عوامل میتواند به افزایش عملکرد و تجمع اینولین کمک کند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| "؛ تسهیم کربوهیدرات"؛ رقم اورچیز"؛ رقم سلینیت"؛ رقم کرومیت"؛ ، "؛ فروکتان" | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Effect of harvest date on growth characters, yield and inulin accumulation of three cultivars of chicory root (Cichorium intybus L.) | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mohammad Kafi1؛ Nazanin Miri2؛ Ali Masoumi3؛ Javad Rezaie3 | ||
| 1Department of Agrotechnology, Faculty of Agriculture, Ferdowsi University of Iran | ||
| 2Department of Agrotechnology, Faculty of Agriculture, Ferdowsi University of Mashhad. Mashhad, Iran. | ||
| 3Department of Research center and trainng Agriculture and Natural Resources of Khorasan Razavi, Mashhad, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Root chicory (Cichorium intybus L.) is a rich natural source of inulin. Considering the high economic value of inulin, identifying cultivars with desirable yield and determining the optimal harvest time are essential. This study was conducted as a split plot experiment based on a randomized complete block design with three replications to evaluate different cultivars (Chromite, Orchies, and Selenit) as the main plot and harvest time (1 and 15 October, 1 and 15 November, and 1 December) as the subplot under the climatic conditions of Mashhad Plain during the 2025 growing season at the Agricultural and Natural Resources Research Center of Razavi Khorasan Province. Measured traits included root yield, total biomass, harvest index, root moisture percentage, leaf electrolyte leakage, root length and diameter, and inulin content in fresh, air‑dried, and oven‑dried samples. The interaction between cultivar × harvest time had a significant effect on leaf electrolyte leakage, root yield, root length, and inulin yield in oven‑dried and fresh samples. In all three cultivars, root and inulin yields increased up to the 15 November harvest and then decreased at the late harvest. The highest root yield was observed in Chromite and Selenit cultivars, while Orchies exhibited more stable performance over time. According to the results, mid‑November can be recommended as the optimal harvest window for root chicory under the climatic conditions of Mashhad. Among the cultivars, Selenit—with higher root and inulin yields but more sensitivity to harvest date—is suitable for stable environmental conditions, whereas Orchies with relatively stable root and inulin performance and lower sensitivity to harvest time is better adapted to variable environments. | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| ", Carbohydrate partitioning", Chromite Cultivar", Fructan", Orchies Cultivar", , ", Selenit Cultivar" | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2 |
||