اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات282
تعداد نشریات سازمان80
تعداد شماره‌ها3,269
تعداد مقالات36,109
تعداد مشاهده مقاله55,512,766
تعداد دریافت فایل اصل مقاله94,403,374
برخورداری, جلال. (1405). ارزیابی فنی و اقتصادی تولید علوفه‌خارشتر به روش آبیاری‌‌سیلابی (مطالعه موردی ایستگاه پخش‌‌سیلاب میانکوه مهریز-استان یزد(. سامانه مدیریت نشریات علمی, 33(2), 142-157. doi: 10.22092/ijrdr.2026.135836
جلال برخورداری. "ارزیابی فنی و اقتصادی تولید علوفه‌خارشتر به روش آبیاری‌‌سیلابی (مطالعه موردی ایستگاه پخش‌‌سیلاب میانکوه مهریز-استان یزد(". سامانه مدیریت نشریات علمی, 33, 2, 1405, 142-157. doi: 10.22092/ijrdr.2026.135836
برخورداری, جلال. (1405). 'ارزیابی فنی و اقتصادی تولید علوفه‌خارشتر به روش آبیاری‌‌سیلابی (مطالعه موردی ایستگاه پخش‌‌سیلاب میانکوه مهریز-استان یزد(', سامانه مدیریت نشریات علمی, 33(2), pp. 142-157. doi: 10.22092/ijrdr.2026.135836
برخورداری, جلال. ارزیابی فنی و اقتصادی تولید علوفه‌خارشتر به روش آبیاری‌‌سیلابی (مطالعه موردی ایستگاه پخش‌‌سیلاب میانکوه مهریز-استان یزد(. سامانه مدیریت نشریات علمی, 1405; 33(2): 142-157. doi: 10.22092/ijrdr.2026.135836

ارزیابی فنی و اقتصادی تولید علوفه‌خارشتر به روش آبیاری‌‌سیلابی (مطالعه موردی ایستگاه پخش‌‌سیلاب میانکوه مهریز-استان یزد(

تحقیقات مرتع و بیابان ایران
مقاله 4، دوره 33، شماره 2، تیر 1405، صفحه 142-157    اصل مقاله (1.61 M)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/ijrdr.2026.135836
نویسنده
جلال برخورداری*
p.o.box 89165-517 Yazd,Iran mollasadra, shahidan ashraf ave. safaeia, Yazd,Iran
چکیده
چکیده
سابقه و هدف: در مناطق خشک و بیابانی بعلت پراکنش نامنظم مکانی و زمانی بارش، حجم ارزشمندی از سیلاب­های فصلی بصورت تبخیر از دسترس خارج شده و از طرفی کمبود زمین مناسب و آب آبیاری محدودیت زیادی برای تولید علوفه دامداران بوجود آورده ­است. لذا استفاده از روش­های خلاقانه منطبق بر شرایط­طبیعی منطقه در استفاده از پتانسیل سیلاب گل­آلود خشکه­رود­های مناطق خشک برای حل این معضل امری ضروری می­باشد.
مواد و روش: در این تحقیق در ایستگاه پخش­سیلاب میانکوه، با هدف ارزیابی تاثیر آبیاری­سیلابی و رسوبات همراه سیل بر تولید­علوفه گیاه­خارشتر، پس از فراهم­کردن شرایط فنی استقرار این گیاه از نظر پخش یکنواخت سیلاب و عدم ماندابی شدن، بذور گیاه خارشتر(Alhagi camelorum)  به همراه سیلاب گل­آلود در پشت خاکریزها استقرار و رشد یافته­اند. پس از استقرار پایدار پایه­های گیاهی خارشتر، میزان درصد تاج­پوشش­، تراکم و تولید علوفه پایه­ها با استفاده از پلات 1*1 متر مربعی به تعداد 30 پلات در سه ترانسکت موازی با خاکریز اندازه­گیری و تعداد 10 پلات در عرصه­های خارزار حاشیه طرح بدون شرایط آبیاری­سیلابی بعنوان شاهد در سه سال ( 1401، 1402و 1403) اندازه گیری و تحلیل آماری شد. هم­چنین نمونه­هایی از علوفه تولیدی در شرایط آبیاری­سیلابی و شاهد طبق استاندارد تهیه و جهت ارزیابی ارزش­غذایی در آزمایشگاه آنالیز گردید. اقتصادی بودن علوفه تولیدی نیز در مقایسه با علوفه­های رایج از روش اقتصادی مهندسی، ارزیابی و تحلیل گردید.
نتایج: نتایج آماربرداری نشان داد، مقدار تولید و درصد تاج­پوشش در سطح 1% و تراکم در سطح 5%  معنی­دار بوده است. مقدار تولید علوفه در سال اول استقرار به 83/1 تن در هکتار و سال سوم پس از استقرار کامل پایه­ها و سیل‌گیری مناسب عرصه به 39/7تن در هکتار علوفه­خشک ثبت گردید. همچنین مقایسه نتایج آنالیز ارزش غذایی خارشتر تولیدی با روش آبیاری­سیلابی و شاهد نیز افزایش چشمگیر پروتئین­خام 33/14 درصد بدست آمده  که در مقایسه با علوفه­های رایج از جمله یونجه قابل مقایسه می­باشد. نسبت منفعت به هزینه در این پروژه 4/1 محاسبه شده است  که به ازای 1 ریال سرمایه­گذاری در زراعت­سیلابی خارشتر 4/1 ریال منفعت ایجاد می‌شود.
نتیجه گیری: در نتیجه با استفاده از پتانسیل سیلاب گل­آلود فصلی که معمولا قسمت اعظم آن در اثر تبخیر به هدر می­رود و بهره­گیری از زمین شن­زار بیابانی می­توان امکان تولید علوفه اقتصادی با عملکرد کمی و کیفی مناسب از گونه مقاوم به خشکی خارشتر در شرایط آبیاری­سیلابی در مناطق خشک و بیابانی، مشابه منطقه طرح را فراهم نمود.
کلیدواژه‌ها
سیلاب گل‌آلود؛ گیاهان علوفه‌ای بیابانی؛ تولید‌علوفه اقتصادی؛ اقلیم خشک و بیابانی
عنوان مقاله [English]
Technical and Economic Evaluation of Alhagi camelorum Forage Production by Flood Irrigation Method in arid and desert area
نویسندگان [English]
Jalal Barkhordari
p.o.box 89165-517 Yazd,Iran mollasadra, shahidan ashraf ave. safaeia, Yazd,Iran
چکیده [English]
Abstract
Background and Objectives
In arid and desert regions, due to the irregular spatial and temporal distribution of precipitation, a valuable volume of seasonal floods has become unavailable in the form of evaporation, and on the other hand, the lack of suitable land and irrigation water has created great limitations for the production of livestock fodder. Therefore, the use of creative methods adapted to the natural conditions of the region in utilizing the potential of dry muddy floods of dry rivers in arid regions is essential to solve this problem.
Methodology
In this study, in the Miankouh Flood spreading Station, with the aim of evaluating the effect of flood irrigation and sediments accompanying floods on the production of Alhagi camelorum forage, after providing the technical conditions for the establishment of this plant in terms of uniform flood distribution and no waterlogging, Alhagi camelorum seeds were established and grown along with muddy floods behind the embankments. After establishment The stability of the thorn bushes, the percentage of canopy cover, density and forage production of the thorn bushes were measured using 1x1 square meter plots in 30 plots in three transects parallel to the embankment and 10 plots in the thorn fields on the edge of the project without flood irrigation conditions as a control in three years (1401, 1402 and 1403) were measured and statistically analyzed. Also, samples of the produced forage under flood irrigation and control conditions were prepared according to the standard and analyzed in the laboratory to evaluate the qualitative components. The economic feasibility of the produced forage was also evaluated and analyzed in comparison with common forages using the engineering economics method.
Results
Comparison of the survey results showed that the production rate and percentage of canopy cover were significant at the 1% level and the density rate at the 5% level. The forage production rate in the first year of establishment was 1.83 tons per hectare and in the third year after the complete establishment of the bushes and appropriate flooding of the area was 39.7 tons per hectare of dry forage was recorded. Also, comparing the results of the analysis of the quality of the forage produced by the flood irrigation method and the control, a significant increase in crude protein of 14.33% was obtained, which is comparable to common forages such as alfalfa. The benefit-cost ratio in this project has been calculated to be 1/4, which means that for every 1 Rial invested in Alhagi camelorum floodplain agriculture, 1.4 Rials of benefit is generated.
Conclusion
As a result, by utilizing the potential of seasonal muddy floods, most of which are usually wasted due to evaporation, and utilizing desert sandy land, it is possible to produce economic fodder with appropriate quantitative and qualitative yield from the drought-resistant species of Alhagi camelorum under flood irrigation conditions in arid and desert areas, similar to the project area.
کلیدواژه‌ها [English]
Mud floods, desert forage plants, economic forage production, dry and desert climate
اصل مقاله
  1. Abolghasemi. M. Zarekia. P. Safavi. S. M. 2010, Population assessment of some of the most important perennial forage shrubs in Yazd province. Journal of Iranian Rangeland and Desert Research, Volume 27, Number 3.doi: 10.22092/ijrdr.2020.126615.1864
  2. Arab Khedari Mahmoud, Kamali Kourosh, Noushin Ramezani, 2017, Bandsar: Traditional method of soil and water conservation for flood agriculture, Tehran: Agricultural Education Publication, 70 pages. https://agrilib.areeo.ac.ir/book_3827.html
  3. Awsati, Khaled, Junaidi, Hamed, Azizi, Nahid. 2020, 'Determining the relationship between fluctuations in rangeland species production and drought in order to predict production using meteorological drought indices', Scientific and Research Journal of Rangeland and Watershed Management, 73(2), pp. 239-255. doi: 10.22059/jrwm.2020.271493.1329
  4. Bashtini, J. 2015, The effect of consuming Alhagi Maurorum in the diet on the performance of Baluchi sheep. Journal of Animal Sciences (Sazandegi Research). 106, 169-178. https://doi.org/10.22092/asj.2015.101358
  5. Bashtini, J., Fazaeli, H., Mirhadi, S.A., Malek-Khahi, M., Razzaghi, A., 2007, The effect of feeding Alhagi Maurorum fodder to dairy ewes on milk production and lamb performance, Journal of Animal Sciences Research, 23 No. 2. https://animalscience.tabrizu.ac.ir/article_292_39a21afb746e15c0f8d8ce09b465fc21.pdf
  6. Barkhordari, J., Zare mehrjardi, M., Yousefi, M. 2014. 'Impact of Flood water spreading on Soil and vegetation parameters in Sarchahan station- Hormozgan', Watershed Management Research, 27(2), pp. 33-42. doi: 10.22092/wmej.2014.106245
  7. Barkhordari. J., Mirjalili. A. Esmailzadeh Hosseini. S.A., 2024, Investigation of the effect of flood irrigation on the quantitative and qualitative production of Alhagi camelorum fodder in arid and desert areas, Proceedings of the First International Conference and the Fourth National Camel Conference. Bafgh Yazd.24-32 pages.
  8. Daghighi Rad, S.A. Parham, A., Ebrahimi, M.2022, The effect of feeding Alhagi Maurorum forage on some reproductive indices of Afshari rams, Third National Conference on Modern Research in Animal Sciences with a Focus on Environmental Stresses, University of Birjand,1-8 pages. https://profdoc.um.ac.ir/articles/a/1093659.pdf
  9. Fakhri, F., jafari, M., Mahdian, M., Azarnivand, H. 2005, The effect of water spreading on soil physicochemical characteristics at Tangestan research station, Boushehr province., Iranian Journal of Range and Desert Research, 12(3), pp. 235-248. doi: 10.22092/ijrdr.2019.119611
  10. FAO. 2015, The impact of natural hazards and disasters on agriculture and food and nutrition security. In: www.fao.org/emergencies/how-we-work/resilience/en/
  11. Hanson. C.L.. J.R. Wieht. J.P. Smith. and S. Smoliak. 1982. Use of historical yield data G forecast rangk herbage production. J. Range Manage. 35:614-616 doi:10.2307/3898812
  12. Higgins, A.J. 1985, Common ectoparasites of camel and their control. British Veterinary Journal. 141(2), 197-216.DOI: 10.1016/0007-1935(85)90153-8
  13. Hosseini Marandi, H., Khobfekr, H., Arab-Khodri, M., 2005, Identification, study and evaluation of traditional methods of flood exploitation in Sistan and Baluchestan, Final report of the research project, Tehran: Soil Conservation and Watershed Management Research Center.95 pages.
  14. Kowsar. A.1993, Desertification with the expansion of floods, a coordinated effort. Fars Natural Resources and Livestock Research Center. 58 pages. http://fipak.areo.ir/site/catalogue/18524596
  15. Higgins, A.J. 1985, Common ectoparasites of camel and their control. British Veterinary Journal. 141(2), 197-216. https://doi.org/10.1016/0007-1935(85)90153-8
  16. Soltani, G. 2016, Engineering Economics, Shiraz University Press, 328 pages. https://press.shirazu.ac.ir/book_925.html
  17. Rahbar.A. 2005, The effect of flood spreading on quantitative and qualitative changes in the vegetation cover of the Herat aquifer, Yazd province (1380-1384). Final report of the research project of the Soil Conservation and Watershed Management Research Institute.48 pages
  18. Mesbah. H. 2001, Study of the effect of flood spreading on quantitative and qualitative changes in the vegetation cover of the Fasa desert. Final report of the research project. Fars Natural Resources and Livestock Research Center. 56 pages.
  19. Mirjalili, A. B. 2014, 'The effect of climate on forage production in rangeland Tang Laybid Yazd province', Watershed Management Research, 27(4), pp. 2-5. doi: 10.22092/wmej.2015.106908
  20. Mosleh Arany, A., Azimzadeh, H. R. 2022, Investigation of some ecological characteristic of Salsola imbricata in Tabas area, Desert Ecosystem Engineering, 4(7), pp. 21-28. https://sid.ir/paper/518356/fa
  21. Mustafa, A.B., Haroun, E. and Atti, K .A. A.  2014, Nutritional evaluation of wild pasture as feed for Camel in Darfur Region. Scientia Agriculturae. 1(3), 114˗117. https://www.cabidigitallibrary.org/doi/pdf/10.5555/20153416578
  22. Sodaeizadeh, H., Karimian, A.a., Jafari, S.H. et al.  2024, A preliminary study on heavy metal monitoring in soil and guar (Cyamopsis tetragonoloba) biomass amended with sewage sludge. Environ Monit Assess 196, 201. https://doi.org/10.1007/s10661-024-12337-3
  1. S. Abolghasemi. M. Mirjalili. A. Mirhosseini. A. 2023, Southern saltwort (Salsola imbricata Forssk) as a high-yielding and palatable forage for camel grazing. Journal of Saltwort Extension. 1(2). https://jobsa.areeo.ac.ir/article_130961.html
  2. Zainali, H., Tavakoli, M., Kamalion, A., Noorzad Moghadam, M. Mohsen, Ahmadi, K., Pourianjad, Farzaneh, F., Pourali, P., 2019, Introduction to the medicinal plant Alhagi Sp. and its production method, National Medicinal Plants Project Center, Ministry of Agricultural Jihad. https://agrilib.areeo.ac.ir/book_7726.html

 

 

مراجع
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 276
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 77


counter
سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب