| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شماره‌ها | 3,268 |
| تعداد مقالات | 36,109 |
| تعداد مشاهده مقاله | 55,507,011 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 94,400,797 |
بهینه‌سازی الگوی کشت صیفی‌جات گلخانه‌ای در استان یزد با برنامه‌ریزی خطی دوهدفه برای مدیریت آب و افزایش درآمد | ||
| پژوهش در علوم باغبانی | ||
| دوره 4، شماره 2، مهر 1404، صفحه 101-109 اصل مقاله (1.16 M) | ||
| نوع مقاله: علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/rhsj.2026.372678.1145 | ||
| نویسندگان | ||
| مهر آسا آیت الهی1؛ محمدرضا وظیفه شناس* 2؛ احمد شاکر اردکانی3 | ||
| 1شرکت خصوصی | ||
| 2مرکز تحقیقات یزد | ||
| 3ایستگاه تحقیقات پسته اردکان | ||
| چکیده | ||
| با توجه به محدودیت منابع آب در مناطق خشک، بهینه‌سازی الگوی کشت گلخانه‌ای به‌منظور مدیریت هم‌زمان مصرف آب و افزایش درآمد حائز اهمیت است. هدف این پژوهش، تعیین الگوی کشت بهینه صیفی‌جات گلخانه‌ای در شهر یزد با مختصات جغرافیایی 8974/31 درجه عرض شمالی و 3569/54 درجه طول شرقی، با استفاده از برنامه‌ریزی خطی دوهدفه بود. مطالعه در یک گلخانه ۲۰۰۰ مترمربعی طی دوره ۱ تیر تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۴ انجام شد. پنج محصول گوجه‌فرنگی، فلفل دلمه‌ای، بادمجان، خیارسبز و کدوسبز در قالب چهار سناریوی مختلف مورد بررسی قرار گرفتند. مدل ریاضی با دو تابع هدف شامل کمینه‌سازی مصرف آب و بیشینه‌سازی درآمد و تحت محدودیت‌های مساحت، نیروی کار، بودجه و سهم مجاز سطح زیر کشت تدوین و با نرم‌افزار Lingo حل شد. نتایج نشان داد سناریوی اول دارای مصرف آب 1176500 لیتر و درآمد 827 میلیون تومان، سناریوی دوم دارای مصرف آب 1244500 لیتر و درآمد 847 میلیون تومان، سناریوی سوم دارای مصرف آب 1103240 لیتر و درآمد 36/729 میلیون تومان و سناریوی چهارم دارای مصرف آب 1263000 لیتر و درآمد 4/839 میلیون تومان بود. با توجه به ضرورت ایجاد تعادل میان اهداف اقتصادی و مدیریت منابع آب، سناریوی چهارم به‌عنوان الگوی کشت پیشنهادی انتخاب شد. در این الگو، ۹۰۰ مترمربع به گوجه‌فرنگی، ۵۰۰ مترمربع به فلفل دلمه‌ای، ۲۵۰ مترمربع به بادمجان، ۳۰۰ مترمربع به خیارسبز و ۵۰ مترمربع به کدوسبز اختصاص یافت. این ترکیب نسبت به سناریوی پایه، درآمد را 5/1 درصد افزایش داد، در حالی که مصرف آب 35/7 درصد افزایش یافت. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| گلخانه صیفی‌جات؛ الگوی کشت؛ بهینه‌سازی؛ برنامه‌ریزی خطی | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Optimization of Greenhouse Vegetable Cropping Pattern in Yazd Province Using Bi-Objective Linear Programming for Water Management and Income Enhancement | ||
| نویسندگان [English] | ||
| mehrasa ayatolahi1؛ Mohamad Reza Vazifeshenas2؛ Ahmad Shakerardekani3 | ||
| 1private co. | ||
| 2yazd | ||
| 3Ardakan Pistachio Research Station | ||
| چکیده [English] | ||
| Given the severe water scarcity in arid regions, optimizing greenhouse cropping patterns for simultaneous water management and income improvement is of great importance. The objective of this study was to determine an optimal cropping pattern for greenhouse vegetable production in Yazd City, Iran (31.8974° N, 54.3569° E), using a bi-objective linear programming approach. The study was conducted in a 2,000 m² greenhouse during the period from June 22 to September 22, 2025. Five greenhouse crops, including tomato, bell pepper, eggplant, cucumber, and zucchini, were evaluated under four different scenarios. A mathematical model was developed with two objective functions: minimizing water consumption and maximizing income, subject to constraints on greenhouse area, labor availability, budget, and allowable cultivation area for each crop. The model was solved using LINGO software. The results showed that Scenario 1 resulted in a water consumption of 1,176,500 L and an income of 827 million Iranian Rials, while Scenario 2 increased water consumption to 1,244,500 L and income to 847 million Iranian Rials. Scenario 3 achieved the lowest water consumption (1,103,240 L) but generated the lowest income (729.36 million Iranian Rials). Scenario 4 resulted in a water consumption of 1,263,000 L and an income of 839.4 million Iranian Rials. Considering the need to balance economic returns and water-resource management, Scenario 4 was identified as the preferred cropping pattern. This scenario allocated 900 m² to tomato, 500 m² to bell pepper, 250 m² to eggplant, 300 m² to cucumber, and 50 m² to zucchini. Compared with the baseline scenario, this pattern increased income by 1.5% while increasing water consumption by 7.35%. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Vegetable Greenhouses, Cropping Pattern, Optimization, Linear Programming | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 104 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 196 |
||