| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شمارهها | 3,218 |
| تعداد مقالات | 35,648 |
| تعداد مشاهده مقاله | 53,392,633 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 92,621,738 |
فون دشمنان طبیعی آفات مهم کنگرفرنگی در استان اصفهان | ||
| تحقیقات حمایت و حفاظت جنگلها و مراتع ایران | ||
| مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده، انتشار آنلاین از تاریخ 19 اردیبهشت 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله کوتاه | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/ijfrpr.2026.371072.1692 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدرضا نعمت اللهی* 1؛ بابک بحرینی نژاد2؛ زهرا دوستی3 | ||
| 1نویسنده مسئول، دانشیار پژوهش، بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران | ||
| 2دانشیار پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران | ||
| 3کارشناس، بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران | ||
| چکیده | ||
| سابقه و هدف: کنگرفرنگی Cynara scolymus L. از خانواده کاسنی (Asteraceae=Compositae)، گیاهی چندساله و بومی مناطق مدیترانهای است که بهدلیل ارزش غذایی و دارویی بالا موردتوجه قرار گرفته است. این گیاه بهدلیل عملکرد بالا، هزینه تولید کم، نیازهای زراعی محدود و سازگاری با شرایط آبوهوایی ایران میتواند جایگزین مناسبی برای برخی از گیاهان علوفهای رایج باشد. خسارت آفات روی کنگرفرنگی در تولید اقتصادی آن مهم است بهطوریکه در برخی مناطق دنیا آفات بهعنوان یکی از دلایل عملکرد و سودآوری پایین این محصول ذکر شده است. اطلاعاتی در مورد فون آفات این محصول در کشور در دسترس است، اما در زمینه فون دشمنان طبیعی آفات کنگرفرنگی مطالعهای انجام نشده است. در مطالعات انجام شده در مزارع کنگرفرنگی استان اصفهان مشخص نمود که شته Brachycaudus cardui (L.) سبب خسارت مستقیم از طریق مکیدن شیره گیاهی و خسارت غیرمستقیم از طریق انتقال ویروس میشود. همچنین آفت مینوز با ایجاد دالانهای سفیدرنگ روی برگها باعث کاهش سطح فتوسنتز، ضعف گیاه و کاهش بازارپسندی محصول میگردد. این آفت با نام Liriomyza sp. شناسایی شد. مواد و روشها: در اکثر مناطق کشت کنگرفرنگی در دنیا شتهها و مینوزها از مهمترین آفات این گیاه محسوب میشوند. برای جمعآوری دشمنان طبیعی این آفات، با توجه به موقعیت، مکـان و زمـان نمونهبرداری از وسـایل و امکانـات مختلف و متناسب مانند تور حشره گیری، اسپیراتور و انواع پنس و قلممو استفاده شد. حشرات شکارگر در داخل الکل جمعآوری و به آزمایشگاه منتقل شدند. نمونههایی از شکارگرها که بهصورت پوره و لارو جمعآوری شده بودند، جهت دستیابی به حشرات کامل پرورش داده شدند. همچنین جهت دستیابی به پارازیتوئیدها، نمونههایی از برگ حاوی مینوز و شتهها تا زمان خروج حشرات کامل زنبورهای پارازیتوئید در ظروف پلاستیک نگهداری شدند. نمونههای حشرات جمعآوری شده و یا پرورش دادهشده با استفاده از منابع معتبر در حد راسته و خانواده تفکیک شدند. سپس بهمنظور تعیین نام علمی و گونه برای متخصصین مربوطه ارسال شدند. نتایج: این تحقیق نشان داد که در مزارع کنگرفرنگی استان شکارگرهای مختلف، شامل دو گونه کفشدوزک Coccinelia undecimpunctata (L.) (Coleoptera: Coccinellidae) و Hippodamia variegata (Goeze) (Coleoptera: Coccinellidae)؛ سنک Orius albidipennis Reuter (Hemiptera: Anthocoridae)؛ بالتوری Chrysopa carnea (Stephens) (Neuroptera: Chrysopidae) روی شتهها فعالیت میکنند. در این تحقیق تنوع و فعالیت شکارگرها روی شتهها قابلتوجه بود، اما پارازیتوئیدی در ظروف پرورش به دست نیامد. در ظروف پرورش مینوز تعدادی زنبور پارازیتوئید جمعآوری از جنس Diglyphus (Hymenoptera: Eulophidae) با نامهای D. isaea ، D. pachyneurus و D. crassinervis به دست آمد. هر سه گونه، پارازیتوئید خارجی و انفرادی لارو مگسهای مینوز هستند. نتیجهگیری: شناسایی فون دشمنان طبیعی آفات مهم کنگرفرنگی گام بنیادی در برنامه مدیریت تلفیقی آفات این محصول قبل از گسترش سطح زیر کشت آن در کشور میباشد. طی دوره رشد محصول شتهها مهمترین آفت کنگرفرنگی در استان است که سبب تولید عسلک، انتقال ویروسها و کاهش عملکرد محصول میشود. فعالیت شکارگرها روی این گروه از آفات قابلتوجه بود. هر سه گونه زنبور پارازیتوئید پرورشیافته روی آفت مینوز، پارازیتوئید لارو مگسهای مینوز خانواده Agromyzidae میباشند که طبق مشاهدات مزرعهای در کنترل طبیعی این آفت نقش مهمی ایفا میکنند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| کنگرفرنگی؛ Cynara scolymus؛ شته؛ مینوز؛ پارازیتوئید؛ شکارگر | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Natural enemies fauna of artichoke major pests in Isfahan province, Iran | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Mohammad Reza Nematollahi1؛ Babak Bahreininejad2؛ Zahra Dustiy3 | ||
| 1Corresponding author, Associate Prof., Plant Protection Research Department, Isfahan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Isfahan, Iran | ||
| 2Associate Prof., Research Division of Natural Resources, Isfahan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Isfahan, Iran | ||
| 3Expert, Plant Protection Research Department, Isfahan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Isfahan, Iran | ||
| کلیدواژهها [English] | ||
| Artichoke, Cynara scolymus, aphid, leaf-miner, parasitoid, predator | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 56 |
||