تحلیل اپیدمیولوژیک مارگزیدگی و ارزیابی فونستیک مارهای سمی و نیمه سمی استان فارس (جنوب ایران) | ||
| Archives of Razi Institute | ||
| Articles in Press, Accepted Manuscript, Available Online from 12 January 2026 PDF (1.17 M) | ||
| Document Type: مقالات پژوهشی | ||
| DOI: 10.22092/ari.2025.369819.3831 | ||
| Abstract | ||
| مارگزیدگی یک چالش مهم بهداشت جهانی، به ویژه در کشورهای توسعه نیافته است. طبق گزارش معاونت بهداشتی دانشگاه شیراز، مارگزیدگی یک معضل بهداشتی در استان فارس بشمار می آید. این مطالعه با هدف ارزیابی ترکیب گونهای مارهای سمی و نیمه سمی صید شده در طول یک سال در شیراز و تجزیه و تحلیل دادههای اپیدمیولوژیک مارگزیدگی در منطقه طی سالهای 2016- 2023 در استان فارس انجام شد. مارها با کمک آتش نشانان و محیط بانان از مناطق مختلف داخل و اطراف شیراز و با اجازه سازمان محیط زیست صید شدند. نمونههای صید شده سپس به آزمایشگاه حشره شناسی و جانورشناسی منتقل داده شدند. نمونه مارها با بررسی شاخص های تاکسونومیکی و با کمک کلیدهای تشخیصی معتبر تا حد گونه تشخیص داده شدند. علاوه بر این، آمار مارگزیدگی طی این سالها از معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی شیراز جمع آوری و مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. نتایج نشان داد که از مجموع 12 مارهای صید شده در شیراز در یک سال دو نمونه از گونه نیمه سمی Telescopus tessellatus، هفت نمونه سمی Macrovipera razii و سه نمونه Pseudocerastes persicus بودند. علاوه بر این، این مطالعه نشان داد که بین سالهای ۲۰۱۶ تا ۲۰۲۳، در مجموع ۳۹۵۸ نفر قربانی مارگزیدگی شدهاند و مارگزیدگی در بین مردان بیشتر از زنان بوده است همچنین بیشترین گزشها روی دستها یا پاها رخ داده است. علاوه بر این، گزش مار در مناطق روستایی بیشتر از مناطق شهری بوده است. فعالیتهای کشاورزی و شرایط نامناسب مسکن در روستاها ، خطر مواجهه با مارها را افزایش میدهد. اجرای اقدامات پیشگیرانه و بهبود گزینههای درمانی میتواند به کاهش بار مارگزیدگی در استان فارس کمک کند و در نهایت جان انسانها را نجات داده و سلامت عمومی را بهبود بخشد. | ||
| Keywords | ||
| مارگزیدگی; مار سمی; اپیدمیولوژی; استان فارس | ||
|
Statistics Article View: 70 PDF Download: 63 |
||
Journal management system. designed by sinaweb