| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شماره‌ها | 3,251 |
| تعداد مقالات | 35,917 |
| تعداد مشاهده مقاله | 54,574,457 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 93,695,689 |
ارزیابی مقاومت دوگانه تعدادی از لاینهای گندم نسبت به بیماریهای لکهخرمایی و لکه قهوهای در مزرعه | ||
| آفات و بیماری های گیاهی | ||
| دوره 92، شماره 2، اسفند 1403، صفحه 268-278 اصل مقاله (566.57 K) | ||
| نوع مقاله: بیماری‌شناسی گیاهی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/jaep.2025.368309.1536 | ||
| نویسندگان | ||
| حسن مومنی* 1؛ حسین براری2؛ حجت الله ربانی نسب3؛ همایون کاظمی4؛ فهیمه نظری4 | ||
| 1عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور | ||
| 2بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران | ||
| 3بخش تحقیقات گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران | ||
| 4بخش تحقیقات بیماریهای گیاهی، موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| لکه خرمایی با عامل Pyrenophora tritici-repentis و لکه قهوهای با عامل Bipolaris sorokiniana از مهمترین بیماریهای لکه برگی گندم هستند که خسارت قابل توجهی به تولید این محصول در دنیا وارد میکنند. در این تحقیق مقاومت تعدادی از لاین های مرکز بینالمللی تحقیقات ذرت و گندم در دو استان شمالی کشور، گلستان و مازندران، در شرایط مزرعهای بررسی شد. در ایستگاه بایعکلا مازندران 19 لاین حساس به لکهخرمایی بودند. سایر لاینها هم درجات مختلفی از مقاومت به بیماری لکهخرمایی را نشان دادند. در خصوص بیماری لکه قهوهای غیر از لاینهای شماره 5، 18، 25، 28 و 36 که همگی واکنش نیمه حساس (MS) نسبت به آلودگی نشان دادند و بقیه لاینها به این بیماری مقاوم بودند. در ایستگاه قراخیل مازندران 14 لاین واکنش نیمه حساسیت (MS) و حساسیت (S) نسبت به بیماری لکهخرمایی داشتند در حالیکه غیر از لاین شماره 28 با واکنش نیمه حساس (MS) سایر لاینها به بیماری لکه قهوهای مقاوم بودند. در ایستگاه گرگان (عراقیمحله) استان گلستان 7 لاین شامل 1، 5، 10، 12، 17، 18 و 47 نسبت به لکهخرمایی حساسیت داشتند ، در حالیکه تمامی لاینها نسبت به عامل بیماری لکه قهوهای مقاوم بودند. از میان 50 لاین مورد بررسی، 24 مورد شامل لاینهای شماره 2، 9، 11، 13، 14، 15، 19، 21، 22، 23، 24، 29، 30، 31، 34، 35، 37، 38، 40، 42، 43، 46، 48 و 49 نسبت به هر دو بیماری در سه منطقه مورد ارزیابی در استانهای مازندران و گلستان مقاومت نشان دادند که در برنامه‌های به نژادی اصلاح گندم توصیه می‌شوند. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| ارزیابی؛ حساسیت Pyrenophora tritici-repentis؛ Bipolaris sorokiniana | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Evaluation of the dual resistance of a number of wheat lines to tan spot and spot blotch diseases in field | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Hassan Momeni1؛ Hosein Barari2؛ Hojatollah Rabbaninasasb3؛ Homayoon Kazemi4؛ Fahimeh Nazari4 | ||
| 1Scintific memeber of IRIPP | ||
| 2Department of Plant Protection, Mazandaradn Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Sari, Iran; | ||
| 3Department of Plant Protection, Golestan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Gorgan, Iran. | ||
| 4Plant Disrase Research Department, Iranian Research Institute of Plant Protection, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Tehran, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Tan Spot and Spot Blotch diseases with the causal agent of Pyrenophora tritici-repentis and Bipolaris sorokiniana respectively are among the most important diseases of wheat leaf spot that are economically damaging across the world. In this study, the resistance of a number of lines of International Maize and Wheat Improvement Center was evaluated in two Northern provinces (Mazandaran and Golestan) of Iran in field conditions. In Baikola station of Mazandaran 19 lines were susceptible to Tan Spot. Other lines showed various degrees of resistance to Tan Spot. Regarding the Spot Blotch, except lines number 5, 18, 25, 28 and 36, with moderately susceptible (MS) reaction to the infection, the rest of the lines was resistance. In Gharakheil station of Mazandaran province, 14 lines showed MS and S reaction to Tan Spot. While, except for line number 28 with MS reaction, other lines were resistance to Spot Blotch. In Araghimahaleh station of Golestan province, 7 lines including 1, 5, 10, 12, 17, 18 and 47, were susceptibile to Tan Spot (MS), while all wheat lines showed various degrees of resistance to Spot Blotch. Among 50 lines investigated in this study, 24 lines including 2, 9, 11, 13, 14, 15, 19, 21, 22, 23, 24, 29, 30, 31, 34, 35, 37, 38, 40, 42, 43, 46, 48, 49 showed resistance in the three evaluated regions in Mazandaran and Golestan provinces, which are recommended to the breeders for further studies in breeding programs. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Bipolaris sorokiniana, evaluation, Pyrenophora tritici-repentis, susceptibility | ||
| مراجع | ||
|
ADITYA, S., R. AGGARWAL, B.M. BASHYAL, M.S. GURJAR, M.S. SAHARAN and S. AGGARWAL, 2024. Unraveling the dynamics of wheat leaf blight complex: isolation, characterization, and insights into pathogen population under Indian conditions. Frontiers in Microbiology 15:1287721. doi: http://doi.org/10.3389/fmicb.2024.1287721 BOCKUS, W. W., R. L. BOWDEN, R. M. HUNGER, W. L. MORILL, T. D. MURRAY and R. W. SMILEY. 2010. Compendium of wheat diseases and pests. APS Press, St. Paul, Minnesota, Pp, 171. CHAND, R., H. V. SINGH, A. K. JOCHI and E. DUVEILLER. 2002. Physiological and morphological aspects of Bipolaris sorokiniana conidia surviving on wheat straw. Journal of Plant Pathology 18:328-332. DOI: http://doi.org/10.5423/PPJ.2002.18.6.328 CHOWDHURY, A. K., G. SINGH, B. S. TYAGI, A. OJHA, T. AHAR and P. M. BHATTACHARYA. 2013. Spot blotch disease of wheat – a new thrust area for sustaining productivity. Journal of Wheat Research 5 (2): 1-11. DUBIN, H. J. and M. VAN GINKEL. 1991. The status of wheat diseases and disease research in warmer areas. In: D. A. Saunders (ed.), wheat for the nontraditional warm areas. Proceedings of the international conference, pp. 125-145. Mexico, D. F.: CIMMYT. DUVEILLER, E., H. J. DUBIN, J. REEVES and A. MCNAB. 1998. Helminthosporium blights of wheat: spot blotch and tan spot. Proceeding of the international workshop on Helminthosporium Diseases of wheat: Spot Blotch and Tan Spot, El Batan, Feb. 9-14, 1997. Mexico, D. F.: CIMMYT. EYAL, Z., A. L. SCHAREN and VAN GINKEL.1987. The Septoria Diseases of Wheat: Concepts and Methods of Disease Management. CIMMYT, Mexico, D. F. Mexico. GHORBI, M., H. MOMENI, V. RASHIDI, A. AHMADZADEH and M. YARNIA, 2022. Resistance of some wheat cultivars to the main race of tan spot disease in Ardabil province. Journal of Applied Research in Plant Protection 11(2): 1-16 (in Persian with English summary). doi: 10.22034/arpp.2021.13624 GUPTA, P. K., N. K. VASISTHA, S. SINGH and A. K. JOSHI. 2023. Genetics and breeding for resistance against four leaf spot diseases in wheat (Triticum aestivum L.). Frontier in Plant Science 14:1023824. doi: http://doi.org/10.3389/fpls.2023.1023824 KHAN, H. and S. CHOWDHURY. 2011. Identification of resistance source in wheat germplasm against spot blotch disease caused by Bipolaris sorokiniana. Archives of Phytopathology and Plant Protection 44: 840–844. doi: https://doi.org/10.1080/03235400903345273 KOKHMETOVA, A., D. SEHGAL, S. ALI, M. ATISHOVA and M. KUMARBAYEVA. 2021. Genome-wide association study of tan spot resistance in a hexaploid wheat collection from Kazakhstan. Frontiers in Genetics 11:581214. doi: https://doi.org/10.3389/fgene.2020.581214.eCollection 2020 LARIBI, M., R. ABOUKHADDOUR and S. E. STRELKOV, 2024. Tan Spot (Pyrenophora tritici-repentis) of Wheat: A Minireview. Plant Health Cases. CABI. DOI: 10.1079/planthealthcases.2024.0017 MANGEL, D., M. BRUCE and J. RUPP NOLLER. 2024, Race structure of Pyrenophora tritici-repentis in the Kansas wheat pathogen population. Plant Diseases 2024, doi: http://doi.org/10.1094/PDIS-11-24-2441 -RE. MECADO VERGNES, D., M. W. RENARD, E. DUVEILLER and H. MARAITE. 2006. Effect of growth stage on host sensitivity to Helminthosporol toxin and susceptibility to Cochliobolus sativus causing spot blotch on wheat. Physiology and Molecular Plant Pathology 68:14-21. doi: https://doi.org/10.1016/j.pmpp.2006.04.003 MOMENI, H., M. JAVAN-NIKKHAH, M. RAZAVI and M. R. NAGHAVI, 2013. Study of the population genetic structure and telemorph production of Pyrenophora tritici-repentis the causal agent of wheat tan spot in north of Iran. Iranian Journal of Plant Protection Science 44: 27- 39 (in Persian with English summary). MOMENI, H., R. ABOUKHADDOUR, M. JAVAN-NIKKHAH, M. RAZAVI, M. R. NAGHAVI, A. AKHAVAN and S. E. STRELKOV, 2014. Race identification of Pyrenophora tritici-repentis in Iran. Journal of Plant Pathology, 96: 287-294. MOMENI, H., M. RAZAVI and H. KAZEMI, 2017. Occurrence of wheat tan spot in Ardebil province. Applied Entomology and Phytopathology 85(2), 279-281. (in Persian with English summary) MOMENI, H., H. BARARI, H. KAZEMI and M. RAZAVI. 2017. Evaluation of wheat resistance to tan spot disease with emphasis on varieties prevalent in northern climate of country. Final report of research project. 39 pages. (in Persian with English summary). Registration No. 50273. MOMENI, H., H. BARARI, H. RABBANINASAB, H. KAZEMI. 2022. Study on wheat lines resistance of 10HLBSN nursery of CIMMYT to tan spot and spot blotch diseases in field. Final report of research project. 49 pages. (in Persian with English summary). Registration No. 62870. NEDYALKOVA, S., M. KOLEVA and V. DIMITROVA. 2024. Overview of fungal pathogens involved in wheat leaf spot complex-prevalence, relative importance and plant resistance. Agronomy 1:569-580. RASMUSSEN, J. B., T. L. FRIESENAND and S. ALI. 2003. Possibility of marker aided selection for enhancing resistance to spot blotch of wheat caused by Bipolaris sorokiniana. Proceedings of fourth international wheat tan spot and spot blotch workshop, Bemidji, Minnesota, USA, 21-24 July, 2002: 166-169. SAARI, E. E. and J. M. PRESCOTT. 1975. A scale for appraising the foliar intensity of wheat diseases. Plant Disease Reporter 59: 377-380. SHABEER, A. and W. W. BOCKUS. 1988. Tan spot effects on yield and yield components relative to growth stage in winter wheat. Plant Disease 72: 599- 602. doi: https://doi.org/10.1094/pd-72-0599 SHARMA, R. C. and E. DUVEILLER. 2003. Effects of stress on Helminthosporium leaf blight in wheat. In: Rasmussen, J. B., Friesen, T. L., Ali, S. (eds.) Proc. Int. Workshop (4th) Wheat tan spot and spot blotch. North Dakota State University, Fargo, Pp, 140-144. SINGH, P. K. and G. R. HUGHES. 2006. Inheritance of resistance to the chlorosis component of tan spot of wheat caused by Pyrenophora tritici-repentis races 1 and 3. Euphytica 152: 413- 420. doi: https://doi.org/10.1007/s10681-006-9229-x STRELKOV, S. E. and L. LAMARI. 2003. Host-parasite interactions in tan spot (Pyrenophora tritici repentis) of wheat. Canadian Journal of Plant Pathology 25: 339- 349. doi: https://doi.org/10.1080/07060660309507089 ZHU, Z., D. BONNETT, M. ELLIS, P. SINGH, N. HESLOT, S. DREISIGACKER, C. GAO and A. MUJEB-KAZI. 2014. Mapping resistance to spot blotch in a CIMMYT synthetic-derived bread wheat. Molecular Breeding 34:1215–1228. doi: https://doi.org/10.1007/s11032014-0111-6 | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 581 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 312 |
||