| تعداد نشریات | 282 |
| تعداد نشریات سازمان | 80 |
| تعداد شماره‌ها | 3,262 |
| تعداد مقالات | 36,058 |
| تعداد مشاهده مقاله | 55,182,312 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 94,182,593 |
آشکارسازی اثر تغییر اقلیم بر پهنه‌های برفی آبخیز البرز شمالی به روش CPA | ||
| مهندسی و مدیریت آبخیز | ||
| مقاله 4، دوره 15، شماره 3، مهر 1402، صفحه 386-403 اصل مقاله (1.41 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/ijwmse.2022.357000.1937 | ||
| نویسندگان | ||
| رضا نوروز ولاشدی* 1؛ حدیقه بهرامی پیچاقچی2 | ||
| 1استادیار هواشناسی کشاورزی، گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران | ||
| 2دانشجوی دکتری هواشناسی کشاورزی، گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران | ||
| چکیده | ||
| مقدمه در مناطق کوهستانی ایران، بخش قابل توجهی از بارش به‌صورت برف است که منبع مهم جریان رودخانه‌ای محسوب می‌شود. شناخت دقیق کمیت این منابع، به لحاظ ارزش روزافزون آب شیرین و هم به‌واسطه بهره‌برداری بهینه از منابع آب ضروری است. از نظر جهانی، پایش برف و داشتن اطلاعات دقیق از توزیع فضایی پهنه برفی برای پیش‌بینی وضع هوا و مدلسازی هیدرولوژیکی و آب و هواشناسی لازم است. یک ویژگی مهم مناطق کوهستانی پوشش برف است که با داشتن بازتاب بالا، تاثیر زیادی بر آب و هوای محلی، کاهش تابش خالص در سطح و در نتیجه، انتقال انرژی دارد. پوشش برف، علاوه‌بر این‌که یک عامل مهم برای توسعه اکوسیستم است، برای فعالیت‌های انسانی اهمیت زیادی دارد. برآورد دقیق سطح پوشش، به‌عنوان یکی از عملیات‌های محوری و اساسی در زمینه مدیریت منابع آب، به‌ویژه در مناطقی که بارش برف سهم زیادی در نزولات جوی دارد، محسوب می‌شود. آشکارسازی و تعیین ویژگی‌های مختلف برف و یخ، با استفاده از داده‌های سنجش از دور که در هیدرولوژی کاربرد وسیعی دارد، روش نوینی را در به‌دست آوردن پارامترهای مورد نیاز هیدرولوژی پدید آورده است. مواد و روش‌ها رشته کوه‌های البرز که منطقه مورد مطالعاتی این پژوهش است، جلگه‌های ساحلی استان مازندران را از قسمت داخلی ایران جدا کرده است. نیمه شرقی البرز غربی و تمام البرز مرکزی و قسمتی از البرز شرقی، در محدوده استان مازندران قرار دارند، بدین ترتیب، همراه با سایر عوامل طبیعی، شرایط جغرافیایی خاصی پدید آمده است. در این منطقه، برف نقش کلیدی در چرخه هیدرولوژیکی و هیدرو اقلیم دارد و بخش قابل توجهی از کل رواناب سالانه در این منطقه حاصل ذوب برف است. به‌طوری که گرمایش جهانی بر مدیریت حوزه‌های آبخیز و نیاز آبی پایین‌دست زیرحوضه‌های آن تاثیرگذار است. برای انجام پژوهش، نخست داده‌های سنجنده MODIS به‌صورت روزانه با قدرت تفکیک مکانی ۵۰۰×۵۰۰ متر از پایگاه ملی داده‌های برف و یخ ناسا (NSIDC) دریافت شد. تصاویر دریافتی مربوط به بازه زمانی 2018-2000 است. برای پردازش تصاویر، نخست عملیات پیش پردازش بر روی آن‌ها در محیط نرم‌افزار ENVI 5.3 اعمال شد. از نمایه NDSI، برای برآورد پهنه پوشش برف استفاده شد. برای بررسی روند تغییرات پوشش برف از آزمون من-کندال، روش تخمین‌گر شیب‌سن و آزمون همگنی پتیت استفاده شد. همچنین، ناهنجاری فصلی و سالانه پوشش برف، دما و بارش در منطقه مطالعاتی بر اساس نمره استاندارد Z بررسی شد. نتایج و بحث نتایج آزمون من-کندال و روش تخمین‌گر شیب‌سن در منطقه شمالی البرز مرکزی نشان می‌دهد، بیشترین کاهش پهنه پوشیده از برف در ماه ژانویه و فصل زمستان به‌ترتیب برابر 220.39 و 50.41 کیلومتر مربع در هر سال رخ داده است. نتایج آزمون همگنی پتیت، به روش تحلیل نقطه تغییر (CPA) در سال 2010، ماه ژانویه برای پهنه پوشیده از برف و ماه می 2014 و ژوئن 2010، برای میانگین دمای ماهانه، جهش اقلیمی را در سطح معنی‌داری 0.05 نشان داد. همچنین، نقطه تغییر در سری زمانی پهنه پوشیده از برف، در ماه ژانویه به‌صورت نزولی اتفاق افتاده است، ولی نقطه تغییر در سری زمانی میانگین دما در ماه می و ژوئن به‌صورت صعودی بوده است. مقایسه وضعیت پوشش برف با شرایط دما و بارش، نشان می‌دهد در بیشتر مواقع ناهنجاری‌های منفی پوشش برف، با ناهنجاری مثبت دما و منفی بارش، همخوانی دارد. نتایج حاصل، هشداری است در رابطه با تحول آب و هوا در این منطقه که تحت عنوان پدیده گرمایش جهانی و خشکسالی هواشناسی شناخته شده است. به یقین این تغییرات، تاثیری مستقیم بر کاهش منابع آب برای بخش کشاورزی و شرب دارد. نتیجه‌گیری در مجموع بررسی روند تغییرات پهنه پوشیده از برف در ماه ژانویه طی 19 سال آماری نشان می‌دهد که به ازای افزایش میانگین دما به میزان 0.13 درجه سانتی‌گراد، پهنه پوشیده از برف در این ماه به میزان 220.39 کیلومتر مربع در هر سال کاهش یافته است. همچنین، با توجه به نتایج آزمون همگنی پتیت، تغییرات ناگهانی در سال 2010 و 2014 نشان می‌دهد که گرمایش جهانی و خشکسالی هواشناسی موجب تغییر ناگهانی در پهنه پوشیده از برف و دما در این سال‌ها و ماه‌ها شده است. مقایسه شرایط بارش و دما با وضعیت پوشش برف نشان داد، در بیشتر سال‌ها ناهنجاری منفی پوشش برف با ناهنجاری مثبت دما و ناهنجاری منفی بارش هم‌زمان بوده است که بیشترین تاثیر افزایش دما در فصل بهار مشاهده شده است. از این رو، با افزایش دما و تغییر شرایط اقلیمی، بارش‌های زمستانه که به انباشت برف تبدیل خواهند شد، کاهش یافته است و می‌توانند روی رواناب ناشی از این بارش‌ها در فصل بهار تاثیرگذار باشند. از آنجایی که این منطقه قابلیت ریزش برف از اواسط پاییز تا اوایل بهار را دارا است، بنابراین، اطلاعات درباره پهنه پوشیده از برف در این منطقه برای کاربرد آن‌ها در زمینه هیدرولوژی، هواشناسی، اقلیم‌شناسی، تولید برق‌آبی و همچنین، پیش‌بینی سیلاب ضروری است. | ||
| کلیدواژه‌ها | ||
| سنجش از دور؛ مازندران؛ منابع آبی؛ نوسانات اقلیمی؛ NDSI | ||
| عنوان مقاله [English] | ||
| Detection of the effect of climate change on the snow areas of the Northern Alborz Watershed by CPA method | ||
| نویسندگان [English] | ||
| Reza NoroozValashedi1؛ hadigheh bahrami pichaghchi2 | ||
| 1Assistant Professor in Agrometeorology, Water Engineering Department, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran. | ||
| 2PhD candidate in Agrometeorology, Water Engineering Department, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran. | ||
| چکیده [English] | ||
| Introduction In the mountainous regions of Iran, a significant part of the precipitation is in the form of snow, which is considered an important source of river flow. Accurate knowledge of the quantity of these resource is necessary in terms of the ever-increasing value of fresh water and also in terms of the optimal use of water resources. From a global point of view, snow monitoring and accurate information on the spatial distribution of snow cover, are necessary for weather forecasting and hydrological and meteorological modeling. An important feature of mountainous regions is the snow cover, which has a high reflectivity, has a great influence on the local weather, reduces the net radiation at the surface and as a result, transfers energy. In addition to being an important factor for ecosystem development, snow cover is very important for human activities. Accurate estimation of the coverage level is considered as one of the central and fundamental operations in the field of water resources management, especially in areas where snowfall is a major part of precipitation. Revealing and determining different characteristics of snow and ice using remote sensing data, which is widely used in hydrology, has created a new method to obtain the required parameters of hydrology. Materials and methods The Alborz Mountain range which is under study of the current research, separates the coastal plains of Mazandaran Province from the interior of Iran. The eastern half of Western Alborz and all of Central Alborz and a part of Eastern Alborz are within Mazandaran Province. In this way, along with other natural factors, certain geographical conditions have emerged. In this region, snow plays a key role in the hydrological cycle and hydroclimate, and a significant part of the total annual runoff in this region is the result of snowmelt. So that global warming affects the management of watersheds and the downstream water requirements of its sub-basins. First, MODIS sensor data was obtained daily with a spatial resolution of 500×500 meters from NASA's National Snow and Ice Database (NSIDC). The received images are related to the period of 2000-2018. To process the images, first pre-processing wacovered ars applied in the ENVI 5.3 software environment. The NDSI index was used to monitor the snowed area. Mann-Kendall test, Sen’s slope estimator, and Pettitt's homogeneity test were used to investigate the snow cover variation trend. Also, the seasonal and annual anomalies of snow cover, temperature and precipitation in the study area were investigated based on standard Z score. Results and discussion The results of the Mann-Kendall test and the Sen’s slope estimator method in the northern slope of Central Alborz, show that the largest reduction of the snow covered area occurred in January and winter season, respectively, equal to 220.39 and 50.41 km2 each year. The results of Petit's homogeneity test, using the Change Point Analysis (CPA) method, in January 2010 for the snow-covered area and May 2014 and June 2010 for the monthly mean temperature, showed a climatic jump at 0.05 significant level. Also, the change point in the snow-covered area time series of January has been descending, but the change point in the mean temperature time series of May and June has been ascending. Comparing the snow cover conditions with the mean temperature and total precipitation conditions, shows that in most cases the negative anomalies of snow cover are consistent with the positive anomaly of temperature and the negative of precipitation. The obtained results are a warning about the climate change in this region, which is known as the phenomenon of global warming and meteorological drought. Surely, these changes have a direct effect on the reduction of water resources for the agricultural and drinking sectors. Conclusion In general, the analysis of the snow-covered area variations in January during the studied 19 years, shows that for an increase in the average temperature of 0.13°c, the snow-covered area in this month decreased by 220.39 km2 every year. Also, according to the results of Pettitt's homogeneity test in 2010 and 2014, it can be concluded that global warming and meteorological drought caused a sudden change in the snow-covered area and temperature in these years and months. The comparison of precipitation and temperature conditions with the snow cover condition showed that in most years, the negative anomaly of snow cover was simultaneous with the positive anomaly of temperature and the negative anomaly of precipitation. The greatest effect of temperature increase has been observed in spring. Therefore, with the increase in temperature and the change in climatic conditions, the winter precipitation that will turn into snow accumulation has decreased and can affect the runoff caused by these precipitations in the spring season. Since this region has the ability to receive snow from mid-autumn to early spring, information about the snow covered area in this region is essential for many hydrological, meteorological, and climatological applications, as well as hydroelectric power generation and flood forecasting. | ||
| کلیدواژه‌ها [English] | ||
| Climate fluctuations, Mazandaran, NDSI, Remote sensing, Water resources | ||
| مراجع | ||
|
Ahmadi, M., and Seyedmirzaei, Z., 2021. Snow cover variability in the cold period of the year in Iran based on MODIS measuring data. Iranian Journal of Remote Sensing and GIS, 1(53), pp.59-72. (in Persian) Azizi, Gh., Rahimi, M., Mohammadi, H. and Khoshakhlagh, F., 2017. Spatio-temporal variations of snow cover in the southern slope of central Alborz. Physical Geography Research Quarterly, 49(3), pp.381-93. (in Persian) Banihabib, M. E., Jamali, F. S. and Saghafian, B., 2013. Detection of the snow cover area using Noaa-Avhrr in Shahcheraghi Dam Basin. Physical Geography Research Quarterly, 45(3), pp.13-29. (in Persian) Bashir, F. and Ghulam R., 2010. Estimation of average snow cover over Northern Pakistan. Pakistan Journal of Meteorology, 7(13), pp.63-69. Dozier, J., 1989. Spectral signature of alpine snow cover from the landsat thematic mapper. Remote Sensing of Environment, 28, pp.9-22. Entezami, H., Mojarrad, F., Darand, M. and Shahabi, H., 2021. Investigating the changes in snow cover in Sefidrood Drainage Basin using remote sensing. Geography and Environmental Sustainability, 11(2), pp.1-19. (in Persian) Ezzati, M., Shokoohi Langeroodi, A., Singh, V. P. and Noori, M., 2018. Investigating the trend of temperature and rainfall and its effects on the Taleghan Dam water resources. Iranian Journal of Soil and Water Research, 49(4), pp.705-716. Falahati, F., Alijani, B. and Saliqeh, M., 2017. Investigating the effect of climate change on snow cover with the approach of water resources management in the coming decades, case study: basin of watershed leading to Amir Kabir Dam. Journal of Rescue and Relief, 9(3), pp.68-79. Ghayenati, S., Fazloula, R., Masoudian, M. and Nadi, M., 2019. Using two indicators of spimod and sdimod for comparative assessment of meteorological and hydrological droughts in Tajan Basin. Iranian Journal of Irrigation and Drainage, 13(3), pp.614-626. Hall, D., George, K., Riggs, A., Salomonson, V., DiGirolamo, N. E. and Bayr, K. J., 2002. MODIS snow-cover products. Remote Sensing of Environment, 83(1-2), pp.181-94. Hernández-Henríquez, M., Stephen, A., Déry, J. and Derksen, Chris., 2015. Polar amplification and elevation-dependence in trends of northern hemisphere snow cover extent, 1971–2014. Environmental Research Letters, 10(4), pp.044010. Huang, K., Zhang, Y., Tagesson, T., Brandt, M., Wang, L., Chen, N., Zu, J., Jin, H., Cai, Z., Tong, X., Cong, N. and Fensholt, R., 2021. The confounding effect of snow cover on assessing spring phenology from space: a new look at trends on the Tibetan Plateau. Science of the Total Environment, 756, pp.144011. Huang, X., Deng, Jie., Wang, W., Feng, Q. and Liang, T., 2017. Impact of climate and elevation on snow cover using integrated remote sensing snow products in Tibetan Plateau. Remote Sensing of Environment, 190, pp. 274-88. Hüsler, F., Jonas, T., Wunderle, S. and Albrecht, S., 2012. Validation of a modified snow cover retrieval algorithm from historical 1-km Avhrr data over the European Alps. Remote Sensing of Environment, 121, pp.497-515. Johansson, B., Caves, R., Ferguson, R. and Turpin, O., 2001. Using remote sensing data to update the simulated snow pack of the hbv runoff model. IAHS Publication, pp.595-97. Khazaei, M., Sharafati, A. and Khazaei, H., 2018. Climate change impact assessment on maxima daily snowfalls, case study: Tehran. Watershed Engineering and Management, pp.204-213. (in Persian) Klein, A., Dorothy, G., Hall, K. and Riggs, G. A., 1997. Improving the MODIS global snow-mapping algorithm. Proceedings of IEEE International Geoscience and Remote Sensing Symposium, Remote Sensing-a Scientific Vision for Sustainable Development, Centre for Remote Imaging, the National University of Singapore, Singapore. Kleindienst, H., Wunderle, S. and Voigt, S., 2000. Snow line analysis in the Swiss Alps based on Noaa-Avhrr satellite data. Proceedings of EARSeL-SIG-Workshop Land Ice and Snow, Dresden/FRG, Germany. Kolahdoozan, A., Dinpajooh, Y., Mirabbasi Najafabadi, R., Asadi, E. and Darbandi, S., 2015. Effect of Zayandehrood River dry becoming on Najafabad aquifer oscillations during past two decades. Iranian Journal of Soil and Water Research, 46(1), pp.81-93. (in Persian) Lashkari, H., Naghizadeh, H., Moradi, M. and Najafi, M.S., The synoptic - dynamic analysis of the base temperature for snowfall in down level of atmosphere in Northwest of Iran (1995-2008). Journal of Climate Research, (19), pp.11-22. (in Persian) Li, H., Zhong, X., Zheng, L., Hao, X., Wang, J. and Zhang, J., 2022. Classification of snow cover persistence across China. Water, 14(6), pp.933. Malmros, J., Sebastian, K., Mernild, H., Wilson, R., Tagesson, T. and Fensholt, R., 2018. Snow cover and snow albedo changes in the central andes of chile and argentina from daily MODIS observations (2000–2016). Remote Sensing of Environment, 209, pp.240-52. Maskey, S., Uhlenbrook, S. and Ojha, S. 2011. An analysis of snow cover changes in the Himalayan region using MODIS snow products and in-situ temperature data. Climatic Change, 108(1-2), pp.391. Metcalfe, R.A. and Buttle, J.M., 1999. Semi-Distributed water balance dynamics in a small boreal forest basin. Journal of Hydrology, 226(1-2), pp.66-87. Mirmousavi, S. H. and Saboor, L., 2014. Monitoring the changes of snow cover by using MODIS sensing images at North West of Iran. Geography and Development, 12(35), pp.181-200. (in Persian) Mohammadi Ahmadmahmoudi, P. and Khoorani, A., 2019. Snow cover changes of Zagros range in 2001-2016 using daily data of MODIS. Journal of the Earth and Space Physics, 45(2), pp.355-71. (in Persian) Mousavi, R.S. and Marofi, S., 2017. Investigation of the hydrologic response of river flow to climate change, case study: Dez Dam Basin. Journal of Water and Soil Conservation, 23: 6, pp.333-348. (in Persian) Najafzadeh, R., Abrishamchi, A., Tajrishi M. and Taheri Shahraeeni, H., 2005. Stream flow with snowmelt runoff modeling using RS and GIS, case study: Pelasjan sub basin. Journal of Water and Wastewater, 15(4), pp.2-11. (in Persian) Partal, T. and Kahya, E., 2006. Trend analysis in Turkish precipitation data. Hydrological Processes: an International Journal, 20(9), pp.2011-26. Pettitt, A. N., 1979. A non-parametric approach to change point problem. Journal of the Royal Statistical Society Series C (Applied Statistics), 28: 2, pp.126-135. Raighani, B., Said, S., Seyed, J. and Barati, S., 2011. Estimate of snowmelt runoff using MODIS data. Watershed Engineering and Management, 2(4), pp.221-236. (in Persian) Salomonson, V. and Appel, I., 2004. Estimating fractional snow cover from MODIS Using the normalized difference snow index. Remote Sensing of Environment, 89(3), pp.351-60. Sherafat, M. and Fathnia, A., 2019. Monitoring the spatial-temporal changes of snow surfaces in Zagross Mountains using Noaa-Avhrr images. The Journal of Spatial Planning, 23(2), pp.173-94. (in Persian) Singh, D., Hemendra K., Singh G., Mishra, V. and Gupta, N., 2018. Snow cover variability in north-west Himalaya during last decade. Arabian Journal of Geosciences, 11(19), pp.579. Singh, S., Tiwari, R. K., Sood, V. and Gusain, H. S., 2021. Detection and validation of spatiotemporal snow cover variability in the Himalayas using Ku-band (13.5 GHz) SCATSAT-1 data. International Journal of Remote Sensing, 42(3), pp.805-815. Smith, T., Rheinwalt, A. and Bookhagen, B., 2021. Topography and climate in the upper indus basin: mapping elevation-snow cover relationships. Science of the Total Environment, pp.147363. Wang, X., Xie, H. and Liang, T., 2008. Evaluation of MODIS snow cover and cloud mask and its application in Northern Xinjiang, China. Remote Sensing of Environment, 112(4), pp. 513-97. Wu, S., Zhang, X., Du, J., Zhou, X., Tuo, Y., Li, R. and Zheng, D., 2019. The vertical influence of temperature and precipitation on snow cover variability in the central Tianshan mountains, Northwest China. Hydrological Processes, 33(12), pp.1686-97. Yaghamei, L., Jafari, R., Soltani, S. and Jahanbazi, H., 2022. The effect of snow cover area and duration changes on vegetation cover in Chaharmal and Bakhtiari Province. Journal of Range and Watershed Management, 74(4), pp.917-38. (in Persian) Zhang, Y., Yan, S. and Lu, Y., 2010. Snow cover monitoring using MODIS data in Liaoning Province, Northeastern China. Remote Sensing, 2(3), pp.777-93. Zhou, X., Xie, H. and Hendrickx. M. H. J., 2005. Statistical evaluation of remotely sensed snow-cover products with constraints from streamflow and snotel measurements. Remote Sensing of Environment, 94(2), pp.214-31. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 715 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 548 |
||