اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات282
تعداد نشریات سازمان80
تعداد شماره‌ها3,188
تعداد مقالات35,336
تعداد مشاهده مقاله51,467,231
تعداد دریافت فایل اصل مقاله91,333,904
قائمی نیا, علی محمد. (1401). گزارش فنی: بررسی واژه نبکا به‌عنوان نام یکی از شکل‌های اراضی بیابانی. سامانه مدیریت نشریات علمی, 14(4), 563-570. doi: 10.22092/ijwmse.2022.356484.1924
علی محمد قائمی نیا. "گزارش فنی: بررسی واژه نبکا به‌عنوان نام یکی از شکل‌های اراضی بیابانی". سامانه مدیریت نشریات علمی, 14, 4, 1401, 563-570. doi: 10.22092/ijwmse.2022.356484.1924
قائمی نیا, علی محمد. (1401). 'گزارش فنی: بررسی واژه نبکا به‌عنوان نام یکی از شکل‌های اراضی بیابانی', سامانه مدیریت نشریات علمی, 14(4), pp. 563-570. doi: 10.22092/ijwmse.2022.356484.1924
قائمی نیا, علی محمد. گزارش فنی: بررسی واژه نبکا به‌عنوان نام یکی از شکل‌های اراضی بیابانی. سامانه مدیریت نشریات علمی, 1401; 14(4): 563-570. doi: 10.22092/ijwmse.2022.356484.1924

گزارش فنی: بررسی واژه نبکا به‌عنوان نام یکی از شکل‌های اراضی بیابانی

مهندسی و مدیریت آبخیز
مقاله 10، دوره 14، شماره 4، دی 1401، صفحه 563-570    اصل مقاله (474.13 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22092/ijwmse.2022.356484.1924
نویسنده
علی محمد قائمی نیا*
دکتری بیابان‌زدایی، دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد
چکیده
یکی از مناظر طبیعی که در حوزه­‌های آبخیز مناطق خشک و بیابانی مشاهده می­شود، تجمع ماسه‌­های روان در داخل و اطراف گیاهان است که به­‌مرور زمان باعث شکل­‌گیری توده­‌هایی از ماسه می‌­شود. در زبان عربی به این شکل از اراضی، «النَّبکَة» گفته می‌­شود که به‌معنای تپه کوچک و پشته است. این واژه از زبان عربی وارد زبان انگلیسی و نیز زبان فارسی شده و در غالب متون علمی در این دو زبان، برای بیان این شکل از اراضی، به­‌ترتیب از واژه nebkha و نبکا استفاده می­‌شود. با بررسی متون علمی مشخص شد که شیوه‌­های نوشتاری دیگری مانند nabkha، nebka، nabka و nabkhah نیز برای این واژه وجود دارد که این امر با تصاویر استفاده شده برای نشان دادن این پدیده، حاکی از آن است که منظور همه نویسندگان بیان نبکا بوده است. این تفاوت­‌ها در شیوه نوشتاری، باعث عدم دستیابی پژوهشگران به بیشترین تحقیقات صورت گرفته در مورد این پدیده می­‌شود. علاوه‌­بر این، عبارت‌­هایی مانند coppice dune و phytogenic hillock نیز معادل با نبکا در متون یافت می­‌شود. در این مقاله، استفاده از واژه نبکا در متون به‌عنوان یکی از شکل‌­های اراضی بیابانی مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان داد، به­‌منظور دستیابی به اطلاعات جامع‌­تر در هنگام بررسی این پدیده از جنبه­های مختلف مانند ژئومورفولوژی و اکولوژی، لازم است شیوه‌­های مختلف نوشتاری و واژه­‌های معادل آن جستجو شود.     
کلیدواژه‌ها
النبکة؛ تپه‌های ماسه‌ای؛ ریشه‌شناسی؛ فرسایش بادی؛ واژه‌شناسی
عنوان مقاله [English]
Technical Note: The word of nebkha as a name for a desert landform
نویسندگان [English]
Ali Mohammad Ghaeminia
PhD, Combat desertification, Department of Natural Resources and Desert Studies, Yazd University
چکیده [English]
One of the natural landscapes observed in arid and desert areas is the accumulation of loose sand in and around plants, which over time causes the formation of sand masses. In Arabic, this type of land is called “نَبکَة: /næbkæ/”, which means small hill and ridge. The word has been translated from Arabic into English as well as Persian, and in most scientific texts in these two languages, the word “nebkha” and “نبکا /nebkɑ/” are used to express this form of land, respectively. Studying the scientific texts, it was found that there are other writing methods such as nabkha, nebka, nabka and nabkhah for this word, which with the images used to show this phenomenon, indicates that all the authors meant nebkha. These differences in spelling prevent researchers from accessing most of the research done on this phenomenon. In addition, terms such as coppice dune and phytogenic hillock are found in the equivalent of nebkha in the literature. In this short article, the use of the word nebkha in the texts as one of the landform of deserts has been studied. The results showed that in order to obtain more comprehensive information when studying this phenomenon from different aspects such as geomorphology and ecology, it is necessary to search for different writing methods and equivalent words. 
کلیدواژه‌ها [English]
Etymology, Nebka, Sand dunes, Terminology, Wind erosion
مراجع
  1. Ahmadi, H. 2008. Applied geomorphology. University of Tehran Press, 706 pages (in Persian).
  2. Alaee Taleghani, M. 2005. Geomorphology of Iran. Ghoomes Publishing Company, 416 pages (in Persian).
  3. Alinejad, M., M. Hosseinalizadeh, M. Ownegh and A. Mohammadian Behbahani. 2018. Investigating the spatial distribution pattern of nebaka, case study: Sufikam Plain, Golestan Province, Iran. Physical Geography Research Quarterly, 50(4): 697-712 (in Persian).
  4. Alinezhad, M., M. Hosseinalizade, M. Ownegh and A. Mohammadian behbahani. 2017. Geomorpho-pedological analysis of nebka landscape in Sufikam Plain, Golestan Province. Desert Ecosystems Engineering Journal, 6(16): 59-70 (in Persian).
  5. Aljassani, N.A.A. and L.Z. Abdulzahra. 2020. Classification of terrestrial forms resulting from geomorphological processes in the western plateau region within the province of Najaf. Journal of Arts, Literature, Humanities and Social Science, 54: 180-201 (in Arabic).
  6. Al-Jour, K. 1973. Larousse: al-Muajam al-Aarabi al-Hadith. Larousse, 1307 pages (in Arabic).
  7. Asiaei, M. and S. Javanmard. 2004. Dictionary of geomorphological terms. Sokhan Gostar Publisher, 257 pages (in Persian).
  8. Azimzadeh, H. and A. Mosleh Arani. 2013. The effects of nebkhas on soil infiltration and evaluation of some infiltration equations in desert conditions, case study: Ephedra strobilacea and Tamarix ramosissima species. Desert Management, 1(1): 51-62 (in Persian).
  9. Barnard, W.S. 1975. Geomorfologiese prosesse en die mens: die geval van die Kuiseb Delta, SWA. Acta Geographica, 2: 20-43.
  10. Cooke, R.V. and A. Warren. 1973. Geomorphology in deserts. Batsford, London. 394 pages.
  11. Cordova, C.E. 2007. Millennial landscape change in jordan: geoarchaeology and cultural ecology. University of Arizona Press, 254 pages.
  12. Danin, A. 2012. Plants of desert dunes. Springer Science and Business Media, 177 pages.
  13. Darvishi Boloorani, A. and S.O. Nabavi. 2013. Preliminary study and review of active centers of pervasive dust in West Asia (with emphasis on storms entering Iran). First Report, Geoinformatics Research Institute, University of Tehran, 112 pages (in Persian).
  14. Dastani, N. 2008. Green Camp: a trip to the hottest point on earth. Ecotourism, 1(1): 44-47 (in Persian).
  15. Dong, Z., C. Li, S. Li, J. Lei, Y. Zhao and  H. Umut. 2020. Stoichiometric features of C, N, and P in soil and litter of Tamarix cones and their relationship with environmental factors in the Taklimakan Desert, China. Journal of Soils and Sediments, 20: 690–704.
  16. Dresch, J. 1982. Géographie des régions arides. Ghoomes Publishing Company, 363 pages (in Persian).
  17. Ekhtesasi, M.R. 1996. A study for ascertaining the origin of sand dunes in Yazd-Ardekan Plain. Research Institute of Forests and Rangelands, No. 145, 260 pages (in Persian).
  18. El-Bana, M. I., I. Nijs and A.H.A. Khedr. 2003. The importance of phytogenic mounds (nebkhas) for restoration of arid degraded rangelands in northern Sinai. Restoration Ecology, 11(3): 317-324.
  19. El-Sheikh, M.A., G.A. Abbadi and P.M. Bianco. 2010. Vegetation ecology of phytogenic hillocks (nabkhas) in coastal habitats of Jal Az-Zor National Park, Kuwait: role of patches and edaphic factors. Flora, (205): 832-840.
  20. Ghayyim, A. 2002. Farhang moaser arabic-persian dictionary. Farhang Moaser Publisher, 1270 pages (in Arabic).
  21. Gintzburger, G., K.N. Toderich, B.K. Mardonov and M.M. Mahmudov. 2003. Rangelands of the arid and semi-arid zones in Uzbekistan. CIRAD-ICARDA, 426 pages.
  22. Goudie, A.S. 2013. Arid and semi-arid geomorphology. Cambridge University Press, 468 pages.
  23. Group of Deserts. 2011. December 6. پدیده-نبکا. Iran deserts. https://www.irandeserts.com/article/پدیده-نبکا/ (in Persian).
  24. Hosseinalizadeh, M., M. Alinejad, N. Kariminejad and A. Mohammadian Behbahani. 2019. Spatial pattern analysis of Halocnemum Strobilaceum (nebkas) using G function, case study: Aq-Qala Plain, Golestan Province, Iran. Desert Management, 6(12): 19-32 (in Persian).
  25. Huggett, R.J. 2011. Fundamentals of geomorphology. Routledge Press, 536 pages.
  26. Khalaf, F.I., R. Misak and A. Al-Dousari. 1995. Sedimentological and morphological characteristics of some nabkha deposits in the northern coastal plain of Kuwait, Arabia. Journal of Arid Environments, 29(3): 267-292.
  27. Laity, J.J. 2009. Deserts and desert environments. John Wiley and Sons, 356 pages.
  28. Lancaster, N. 1989. The Namib Sand Sea: dune forms, processes and sediments. A.A. Balkema, Rotterdam.
  29. Langford, R.P. 2000. Nabkha (coppice dune) fields of south-central New Mexico, U.S.A. Journal of Arid Environments, 46(1): 25-41.
  30. Lili, L., W. Xunming, H. Eerdun and H. Ting. 2013. Nebkha (coppice dune) formation and significance to environmental change reconstructions in arid and semi-arid areas. Journal of Geographical Sciences, 23(2): 344-358.
  31. Livingstone, l. and A. Warren. 1996. Aeolian geomorphology: an introduction. Longman, 212 pages.
  32. Livingstone, l. and A. Warren. 2019. Aeolian geomorphology: a new introduction. John Wiley and Sons, 336 pages.
  33. Maghsoudi, M. 2020. Desert landscapes and landforms of Iran. Springer, 204 pages.
  34. Mahmoodi, F. 2002. Geographical distribution of sand seas in Iran. Research Institute of Forests and Rangelands, 196 pages (in Persian).
  35. Mahmoodi, F. 2010. Dynamic geomorphology. Payame Noor University Press, 281 pages (in Persian).
  36. Maluf, L. 1973. al-Munjid fī al-lughah wa-al-aʿlām. Dar El-Mashreq, 1866 pages (in Arabic).
  37. Massoud, J. 2013. Dictionnaire alphabetique al-Raed arabe-persan. Astan Quds Razavi Press, 608 pages (in Persian).
  38. Masʻūd, J. 1978. Al-Raed: modern language dictionary. Dar al-Elm Almolaein Press Beirut (in Arabic).
  39. McKee, E.D. 1982. Sedimentary structure in dunes of the Namib Desert, South West Africa. Special Paper of the Geological Society of America, No. 188.
  40. Mohammad Ali Alneama, M.A. 2020. Investigation the impact of the climate changes on the sand creep and sand dunes movement at Abu-Salih administrative unit, Sharq el-Neil locality, Khartoum state (1987-2016). MSc Thesis, Al neelain University, 84 pages (in Arabic).
  41. Mosleh Arany, A., H. Azimzadeh, M. Ekhtesasi, N. Imantalab and A. Dolati. 2014. Investigation of morphological changes and nebkha formation in Capparis deciduas and C. spinosa in arid lands. Journal of Range and Watershed Managment, 67(3): 475-485 (in Persian).
  42. Moureau, M. and G. Brace. 2000. Comprehensive dictionary of earth science. OPHRYS, 1164 pages (in French).
  43. Mousavi, S., M. Moayeri, A. Seif and A. Vali. 2012. Selecting the most suitable nebka species type for quicksand stabilization using AHP Model, case study: Najjar Abad Erg, northeast of Toroud. Journal of Environmental Studies, 38(1): 105-116 (in Persian).
  44. Nakhai, O., A. Sepehr and A. Rashki. 2019. Evaluation of morphoscopy and granulometry characteristics of nebkha sediments. Journal of Geography and Environmental Hazards, 8(2): 61-73 (in Persian).
  45. Parimi, M., M. Khanehbad, R. Mousavi Harami and A. Mahboobi. 2015. Sedimentology and morphometric study of sand dunes (barchan type and nebkha dunes) in the margin of Haj Aligholi Desert, south of Damghan. Quaternary Journal of Iran, 1(3): 255-264 (in Persian).
  46. Parizi, E., M. Yamani, S.R. Mehrnia, M. Maghsoudi and S.M. Hosseini. 2017. The influence of hydrogeology characteristics on nebkhas morphometry, case study: Daranjir Playa. Arid Regions Geographic Studies, 8 (30): 76-93 (in Persian).
  47. Safipoor, A.B.A. 1979. Utmost Alarb in the language of the Arabs. Ketabkhane Sanaei Publisher, 692 pages (in Arabic).
  48. Pourkhosravani, M., A. Vali, T. Mahmoudi Mohamadabadi and N. Salari. 2013. Analysis of ripple mark forms and nebkha barriers in Sirjan Playa. Physical Geography Research Quarterly, 45(3): 77-94 (in Persian).
  49. Provinces Group, Kerman. 2016. Available online at: گلدان-های-طبیعی-کویر-در-خطر-انقراض-قرار-گرفتند. MEHR. https://www.mehrnews.com/news/3800180/گلدان-های-طبیعی-کویر-در-خطر-انقراض-قرار-گرفتند, October 19.
  50. Provinces Group, Kerman. 2019. Available online at: هزار-نفر-از-جاذبه-های-کویر-لوت-بازدید-کردند. IRNA. https://www.irna.ir/news/83267603/50-هزار-نفر-از-جاذبه-های-کویر-لوت-بازدید-کردند, April 7.
  51. Pye, K. and H. Tsoar. 1990. Aeolian sand and sand dunes. Unwin Hyman Publishers, London.
  52. Qong, M., H. Takamura and M. Hudaberdi. 2002. Formation and internal structure of Tamarix cones in the Taklimakan Desert. Journal of Arid Environments, 50: 81-97.
  53. Soboil, J.H. 1996. Dunes and dune movement in the Walvis Bay area of Namibia, and implications for future land-use. MSc Thesis,University of Cape Town, 186 pages.
  54. Tabibian, S.H. 2006. Persian to Arabic Farzan Dictionary. Farzanrooz Publisher, 1200 pages (in Persian).
  55. Thomas, D.S.G. and A.S. Goudie. 2009. The dictionary of physical geography. John Wiley and Sons, 624 pages.
  56. Tinley, K.L. 1985. Coastal dunes in South Africa. South African National Scientific Programs, Report No.109, Foundation for Research and Development, Pretoria.

58.Tourism Reporter. 2014. Available online at:   بلندترین-گلدان-صحرا-در-ایران-عکس. ISNA. https://www.isna.ir/news/93053015980/بلندترین-گلدان-صحرا-در-ایران-عکس , August 21.

  1. Tricart, J. 1960. Le modelé des régions séches. Cultural Deputy of Astan Quds Razavi Press, 664 pages (in Persian).
  2. Vali, A. and M. Pourkhosravani. 2009. A comparative evaluation of relationship between nebkha morphometry and plant morphology, case study: Khair Abad Desert in Sirjan. Geography and Environmental Planning, 20(3): 119-134 (in Persian).
  3. Whitford, W.G. and B.D. Duval. 2020. Ecology of desert systems. Academic Press, 473 pages.
  4. Zeinolabedin, S. 2021. Available online at: بلندترین-گلدان-بیابانی-جهان-در-ایران-و-رونمایی-از-نسخه-خطی-شاهنامه. IRNA. https://www.irna.ir/news/84502888, October 15.
  5. Zomorrodian, M.J. 2013. Geomorphology of Iran. Ferdowsi University of Mashhad, 272 pages (in Persian).
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 975
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 381


counter
سامانه مدیریت نشریات علمی. طراحی و پیاده سازی از سیناوب